AFIN.NET Pulpit Informacyjny
(Wykonany na podstawie standardowego szablonu (plik Excela), opublikowany w .html przez AFIN.NET.)
 
 
Informacja ogólna dla Zarządu dla Analityka / Controllera dla Księgowego dla Informatyka
Microsoft Excel Jednym zdaniem - AFIN.NET to (cechy dobrego narzędzia analitycznego):
1. Łatwość użytkowania, znane reguły, dostępność narzędzia
2. Pełna funkcjonalność we współpracy z różnymi bazami danych, również różnych typów, formatów plików, itp..
3. Elastyczność, czyli możliwość wykonania raportu tak, jak JA chcę, a nie jakie system ma możliwości
4. Możliwości publikacyjne i komunikacyjne
Technologia bazodanowa
Model danych, funkcje AFINA
Pełna funkcjonalność
Zarządzanie raportowaniem
Microsoft Excel                       Do góry
Microsoft Excel - najbardziej popularny, NAJLEPSZY ARKUSZ KALKULACYJNY, z największą funkcjonalnością analityczną, a przy tym łatwy i intuicyjny. Czyż można wyobrazić sobie lepszą platformę budowy i użytkowania raportów? Wszyscy producenci oprogramowania chcą się do niego upodobnić, powtarzają jego funkcjonalność, a nawet błędy.
Nie dość, że jest to powszechnie obowiązujący standard, to, dodatkowo, posiada mnóstwo nieznanych, a bardzo przydatnych, możliwości.
Wszyscy analitycy pracują w Excelu. Bogactwo opcji analitycznych tego programu jest, po pierwsze, ogromne, po drugie zaś, wszystko zostało dopracowane do tak łatwego interfejsu użytkownika, że Excela używa się od razu, od razu użytkownik ma też poczucie pełnej kontroli nad narzędziem - do tego stopnia, że podczas nauki tego programu samodzielnie 'odkrywa się' nowe, własne, sposoby jego użycia, niekiedy dalekie od efektywności informatycznej.
Excel, choć prosty w obsłudze, jest w gruncie rzeczy poważnym KLIENTEM serwerów bazodanowych, potrafi współpracować z nimi w architekturze klient-serwer. Posiada również szereg funkcjonalności, które ocierają się o informatykę bardzo specjalistyczną, np. dostęp do kostek OLAP, a nawet ich prostego kreatora.
Excel oferuje również, fundamentalną dla analityków, możliwość: Jego podstawową funkcjonalność daje się praktycznie dowolnie rozszerzać.
AFIN.NET - używany w kilkudziesięciu firmach dodatek klasy Business Intelligence do programu Microsoft Excel.
Jego bogata funkcjonalność jest ściśle ukierunkowana na dostarczenie analitykowi pełnego wsparcia w szeroko pojmowanych procesach analitycznych: od zapewnienia dostępu do dowolnych danych, poprzez łatwe w użytkowaniu funkcje o argumentach biznesowych, aż po szereg funkcjonalności, dzięki którym Excel staje się PEŁNOPRAWNYM MENEDŻEREM ANALIZ, a nie tylko platformą do ich tworzenia.
Warto poznać metody i narzędzia, oferowane DODATKOWO do standardu Excela (bez żadnych ograniczeń jego funkcjonalności podstawowej)!
Ich długą listę można podzielić na cztery zasadnicze grupy:
1. Wsparcie i automatyzację procesów pozyskiwania, przetwarzania, właściwej organizacji danych analitycznych, pochodzących Z DOWOLNEGO ŹRÓDŁA
2. Model danych AFIN.NET - edytowalny i rozszerzalny zestaw definicji dostępu do danych - prostymi w użyciu FUNKCJAMI O ARGUMENTACH BIZNESOWYCH.
3. PARAMETRYZACJA I CZYTELNOŚĆ raportów - Raporty w AFINIE są nie tylko efektowne, ale także szybkie i efektywne, bo budowane niskim nakładem pracy.
4. Bogaty katalog funkcjonalności dla USPRAWNIENIA PROCESU RAPORTOWANIA, planowania, budżetowania i sprawozdawczości finansowej.
Technologia bazodanowa                       Do góry
Łatwy, programowalny dostęp do wszelkich danych
Analityk najczęściej pracuje tak:
Otwiera system transakcyjny (producent oraz skala 'nowoczesności' - dowolna), robi z niego 'eksport danych' - najczęściej do pliku tekstowego lub 'do Excela' - tj. tabela danych, uzyskana w systemie, przechodzi w jakiś (lepszy lub gorszy sposób - np. gubiąc formaty liczbowe lub nie mieszcząc się w arkuszu) do Excela. Tu zaczyna się mozolna (tysiące formuł, makra VBA) obróbka danych, aby uzyskać z nich żądaną postać raportu.
Popełnia się przy tym mnóstwo błędów, nie mówiąc już o błędach samego takiego 'eksportu': kolumny się rozjeżdżają, wartości tekstowe czasami 'wchodzą' jako liczby i odwrotnie, szczególny problem jest z datami i separatorami dziesiętnymi i tysięcznymi. Dzieje się tak, bo... NIE WIEMY, że można inaczej.

A można. Technologia dostępu do danych dawno już osiągnęła 'wiek dojrzały' (ODBC - standard ANSI '92) - nam, analitykom wydaje się strasznie skomplikowana i niedostępna, a, ponieważ umiemy, Excela, wszystkie dalsze kroki obróbki danych robimy Excelem - formułami i makrami VBA. STOP!!!
Od 20 lat istnieją narzędzia uniwersalnego dostępu do dowolnych baz danych poprzez standard ODBC (i inne standardy, ale ODBC jest najprostsze), Excel, sam w sobie, posiada szereg narzędzi, żeby z tego skorzystać. Wykorzystajmy to! W AFIN.NET zaimplementowano prosty 'szablonowy' sposób programowania dostępu do baz danych i pobierania z nich dowolnych tabel i widoków - AFIN.NET.InformationServices.
Wystarczy nacisnąć przycisk 'Start' i dane wklejają się do arkusza 'Data1'
Program taki może być dłuższy (kilkaset wierszy-komend) i bardzo skomplikowany. Może pobierać dane z różnych baz danych, z różnych serwerów, z Internetu, zewsząd. Może, w trakcie takiego 'pobierania' dane 'czyścić', łączyć ze słownikami, przetwarzać, przeformatowywać wartości. Może tworzyć bazę pośrednią, tak, aby nam, analitykom łatwo było z danych, w niej zgromadzonych, korzystać. Taka baza pośrednia, czyli dane, zgromadzone i przetworzone dla potrzeb analitycznych, nazywa się 'Hurtownią Danych' - użytkownicy AFIN.NET są w stanie ją stworzyć.... z odpowiedniego szablonu! Zarówno bazę z tabelami, jak i kostkę OLAP.
Wszystkie dostępne technologie bazodanowe: ADO, OLE DB, ODBC, OLAP w zasięgu ręki
Arkusz z programem AFIN.NET.InformationSevices wygląda 'niewinnie' - prosty arkusz Excela, otwierany z szablonu, posiada w sobie makro, ale tylko odwołujące się do odpowiedzniej procedury AFIN.NET - jest to jednak PEŁNOPRAWNY EDYTOR ZAPYTAŃ SQL DO DOWOLNEJ BAZY DANYCH.

W standardzie dostępu do danych, istnieje wiele sposobów definiowania źródła danych. I tak (kilka najprostszych przykładów):
DRIVER={Microsoft Excel Driver (*.xls)};DBQ=[AFIN.NET.Folder]\Samples\Data\ODBC\SalesInExcel.xls (ODBC - plik Excela)
DSN=excel files;DBQ=C:\sheets\SKOR1.xls (ODBC DSN, plik Excela)
DRIVER={Microsoft Access Driver (*.mdb)};DBQ=[AFIN.NET.Folder]\Samples\Data\ODBC\SalesInAccess.mdb (ODBC - plik Accessa)
DRIVER={Microsoft dBase Driver (*.dbf)};DBQ=[AFIN.NET.Folder]\Samples\Data\ODBC\SalesInDBF (ODBC - folder z plikami DBF)
DRIVER=SQL Native Client;SERVER=(...);UID=(...);Trusted_Connection=Yes;APP=Microsoft Office 2003;WSID=AFIN5;DATABASE=BazaDanych1;
W sprawie dostępu do Twojej bazy danych, skonsultuj się ze specjalistą-informatykiem
Przeglądnij foldery przykładów, aby dowiedzieć się, co jeszcze potrafi AFIN.NET.IS. Więcej o AFIN.NET.IS...
Posiadasz tylko pliki tekstowe, nieimportowalne do Excela? Wypróbuj AFIN.NET.TextConverter. Więcej o AFIN.NET.TC...
Współpraca z MS Query
Nie znasz SQL? Nie szkodzi, pomoże Ci, dostępny w standardzie Excela od 1997 roku, MS Query. MS Query to prosty, graficzny edytor zapytań SQL.
Jeżeli chcesz się nauczyć, to… Zapraszamy do nauki SQL!
Znasz Query?
To świetnie! Wszystkie zapytania stworzysz w nim łatwo i 'graficznie', równie łatwo i szybko pobierzesz definicję (ConnectionString, QueryText) zapytania do swojego programu. Prawdę mówiąc, nie musisz znać SQL, musisz się tylko orientować, jak współpracować z graficznym edytorem zapytań bazodanowych - resztę zrobi za Ciebie AFIN.NET: pobierze definicję zapytania oraz umożliwi wstawienie w odpowiednie miejsce arkusza-szablonu AFIN.NET.IS.
A reszta, czyli jak uruchomić i pobrać dane? To kliknięcie myszą...
Jeżeli jednak masz większe ambicje i znasz się nieco więcej na bazach danych, to... otwierają się przed Tobą szerokie możliwości pobrania i przetworzenia danych do analiz, tak, jak tylko chcesz. Współpraca informatyka nie jest wtedy konieczna, a możliwości nieograniczone.
Funkcja GETDATAOLAP()
AFIN.NET oferuje również oryginalny sposób współpracy z danymi OLAP poprzez… funkcję, której definicję pobiera się z tabeli przestawnej, stworzonej na kostce OLAP. Jeżeli wiesz, jak działa funkcja WEŹDANEABELI(), z pewnością docenisz zalety afinowej funkcji GETDATAOLAP() - działa tak samo jak jej pierwowzór, ale do swego działania nie wymaga danych z tabeli przestawnej (z której pobrano definicję funkcji), ani nawet istnienia tej tabeli. Jednym słowem budujesz raport, przestawiając według życzenia tabelę przestawną, po czym usuwasz ją z arkusza - a raport działa!
Model danych, funkcje AFINA                       Do góry
Najlepiej zrozumieć to na następującym, celowo maksymalnie uproszczonym, przykładzie:
Mamy na dysku C:\ dwa foldery ('A' i 'B') zawierające dane firm 'A' i 'B'. W każdym z tych katalogów (czyli każda firma ma swój) znajduje się plik 'Finanse.xls' z jedynym arkuszem 'Dane'. W każdym z tych arkuszy (w obu plikach), w komórce A1 znajduje się wartość przychodów danej firmy, w komórce A2 wartość kosztów, a w komórce A3 jest wyliczany wynik finansowy formułą =A1-A2.
Budujemy raport, w którym porównujemy dane przychodów, kosztów i wyniku obu firm.
Jak to sie robi w Excelu?
Raport docelowy (jak również pokaz wartości przykładu)
Raport Firma A Firma B
Przychody 3 30
Koszty 2 20
Wynik finansowy 1 10
Raport docelowy (formuły Excela, po zamknięciu plików źródłowych)
Raport Firma A Firma B
Przychody ='C:\A\[Finanse.xls]Dane'!A1 ='C:\B\[Finanse.xls]Dane'!A1
Koszty ='C:\A\[Finanse.xls]Dane'!A2 ='C:\B\[Finanse.xls]Dane'!A2
Wynik finansowy ='C:\A\[Finanse.xls]Dane'!A3 ='C:\B\[Finanse.xls]Dane'!A3
Problemy, jakie analityk napotyka z takim systemem informacyjnym, mnożą się:
1. Formuły nie są czytelne.
2. Formuły-łącza do plików trudno się odświeża
3. Formuły są BARDZO awaryjne, łącza są tracone bezpowrotnie przy najmniejszym błędzie - zmianie nazwy katalogu źródłowego, nazwy pliku lub innych przyczyn.
4. Trzeba cały czas uważnie pilnować prawidłowości działania łącz. Wymaga to stałej pielęgnacji raportu.
Jak to się robi w AFIN.NET?
(Idea funkcji: © KR)
1. Definiujemy nową MIARĘ naszego MODELU DANYCH, tu: nazwijmy ją: "DaneFinansowe"
2. Definiujemy, od czego zależy (jakie ma parametry) nasza miara "DaneFinansowe": Tu: Od firmy (jako parametr chcemy podawać jej nazwę) oraz położenia informacji w arkuszu, stosując tzw. Alias, czyli przyjazną nazwę biznesową, gdy dane źródłowe takowej nie stanowią (tu: A1=Przychody, A2=Koszty, A3=Wynik)
3. Definiujemy, jakie argumenty chcemy używać, aby uzyskiwać wartości funkcją DANE().
I. argument już mamy - to miara: "DaneFinansowe"
II. argument - to nazwa firmy (tu: 'A' i 'B')
III. argument chcemy podawać w terminologii biznesowej, tj. wykorzystując zdefiniowane Aliasy (tu: Koszty=A1, itd.)
Więcej argumentów używać nie chcemy, czyli nasza funkcja posiada 3 argumenty.
Funkcja ma mieć postać: =DANE("DaneFinansowe";[Firma];[PozycjaSprawozdania])
4. Wpisujemy funkcję DANE() z odpowiednimi argumentami biznesowymi. Funkcja DANE() jest stworzona na wzór FUNKCJI EXCELA, tj przelicza się na ogólnie znanych zasadach, daje się dowolnie parametryzować wartościami innych komórek i, co najważniejsze(!), nie tworzy łącza do pliku zamkniętego, czyli nie da się jej 'popsuć' operacjami na plikach źródłowych - co najwyżej, zniknie (wyzeruje się) jej wartość - przywróci się automatycznie, gdy zmienimy (poprawimy) parametr, dotyczący ścieżki w definicji modelu danych.
(Abstrahujemy na razie od tematu, jak się taką miarę definiuje. Uzyskane wartości są oczywiście identyczne, jak w tabeli powyżej)
Raport docelowy (Formuły z użyciem funkcji DANE() )
Raport Firma A Firma B
Przychody =DANE("DaneFinansowe";"A";"Przychody") =DANE("DaneFinansowe";"B";"Przychody")
Koszty =DANE("DaneFinansowe";"A";"Koszty") =DANE("DaneFinansowe";"B";"Koszty")
Wynik finansowy =DANE("DaneFinansowe";"A";"Wynik") =DANE("DaneFinansowe";"B";"Wynik")
Funkcja DANE() - to funkcja Excela o argumentach biznesowych.
Możliwy jest dostęp do każdej bazy danych i dowolnej komplikacji zapytania bazodanowego, które zwraca żądaną wartość.
Prosta w definicji, łatwa w użyciu, całkowicie bezawaryjna oraz bardzo czytelna zarówno dla twórcy, jak i dla odbiorcy takiego raportu.
AFIN.NET oferuje dodatkowo specjalistyczne funkcje do dostępu do różnych źródeł danych oraz kilka funkcji pomocniczych.
Pełna funkcjonalność                       Do góry
Opisana powyżej, podstawowa funkcjonalność AFIN.NET, pozwala łatwo i szybko zebrać i zorganizować dane oraz z nich łatwo korzystać w arkuszu Excela.
Oprócz tego jednak, AFIN.NET oferuje szereg DODATKOWYCH funkcjonalności, stworzonych z myślą o efektywności pracy analityka/controllera:
* Publikacja do XLS,HTML, HTML (OWC), XML, E-mail
* Archiwum - Po co przeliczać w nieskończoność dane z zamkniętych okresów?
* Kreator miar biznesowych w Modelu Danych AFIN.NET - Jak skomplikowane zapytanie bazodanowe przekształcić w funkcję o prostych argumentach biznesowych?
* Kreator funkcji DANE()
* Kreator Parametryzacji Formuł
* Analizy - grupowe otwieranie, przeliczanie skoroszytów
Zarządzanie raportowaniem                       Do góry
AFIN.NET.InformationServices, oprócz funkcjonalności 'pobierania danych', opisanej powyżej, posiada również, niespotykaną w innych 'edytorach zapytań SQL' możliwość równoległego zarządzania systemem raportowym. I tak, np., jeżeli chcemy, by arkusze, przeliczające stopień wykonania budżetu, otwierały sie kolejno, kolejno przeliczały, potem drukowały, potem zamieniały na wartości (i np. zapisywały w zadanym folderze) - wystarczy to 'zaprogramować' w AFIN.NET.IS.
Użytkownicy AFIN.NET kontrolują tak budżety kilkuset centrów budżetowych. Odpowiedni szablon znajduje się w folderze szablonów AFIN.NET.